Czy na oczyszczalnię przydomową potrzebne są jakieś pozwolenia?

Zgodnie z przepisami które obecnie obowiązują przydomowa oczyszczalnia ścieków o wydajności do 5m3 na dobę montowana na działce właściciela nie wymaga pozwolenia wodno-prawnego. Natomiast do wydajności 7,5 m3 na dobę nie wymaga też pozwolenia na budowę. Niestety w praktyce urzędy na terenie kraju wymagają różnych pozwoleń i dokumentów wg. własnego uznania, często podchodząc do zagadnienia w sposób "na wszelki wypadek zażądać więcej niż mniej".

Aktualnych informacji na temat formalności i obowiązków rejestrowych dotyczących montażu przydomowej oczyszczalni udzielają właściwe dla danego terenu Wydziały ds. Budownictwa.

Metody oczyszczania ścieków

Szkodliwe składniki znajdujące się w ściekach mają przeróżny charakter. Z tej przyczyny również metody do ich oczyszczania znacznie różnią się od siebie. Rozróżniamy trzy podstawowe metody oczyszczania ścieków: mechaniczne, biologiczne jak również fizyko-chemiczne. W zależności od składu ścieku dobiera się odpowiednią metodę oczyszczania będącą dla danych składników najskuteczniejszą. W nowoczesnych oczyszczalniach często stosuje się mieszankę tych metod lub wręcz korzysta z nich wszystkich bo tak naprawdę dopiero takie rozwiązanie gwarantuje oczyszczenie ścieku do zadowalającego poziomu. Takie oczyszczenie ścieku spełnia też wszystkim normy przewidziane dla tych urządzeń w zakresie oczyszczania.

Oczyszczanie mechaniczne

Oczyszczanie wielopoziomowe zawsze najlepiej zacząć od oczyszczania mechanicznego które ma na celu wyłapanie wszelkich zanieczyszczeń w postaci ciał stałych lub ich rozdrobnienie. Jest to tak zwana faza wstępna oczyszczania. Składa się ona również z kilku etapów pozwalających wychwycić nieczystości. Najpierw wychwytywane są największe ciała stałe po czym coraz drobniejsze. Ulegają one rozdrobnieniu a tam gdzie jest to niemożliwe odseparowaniu od reszty ścieku. Wszystkie te zanieczyszczenia osiadają na dno zbiornika jako tak zwany osad stały. Po przejściu tej fazy ściek jest oczyszczony w ok. 70% co jest wynikiem dobrym lecz niewystarczającym żeby można było wpuścić taki ściek do gruntu czy jeziora. Najczęściej jest to tylko pierwszy etap oczyszczania po którym przechodzi się do etapu oczyszczania chemicznego i biologicznego. Niestety są dostępne na rynku oczyszczalnie drenażowe które kończą oczyszczanie właśnie na tym etapie.

  Oczyszczanie chemiczne

Jeśli w ściekach są zanieczyszczenia pochodzące z przemysłu do oczyszczania musimy również wykorzystać oczyszczanie chemiczne. Często takie zanieczyszczenia posiadają związki które nie podlegają rozkładowi biologicznemu dlatego też jest potrzebna odmienna metoda ich oczyszczenia. Etap ten polega głównie na wytrąceniu szkodliwych pierwiastków oraz ich neutralizację.

Oczyszczanie biologiczne

Faza biologiczna oczyszczania polega głównie na wykorzystaniu mikroorganizmów do walki ze związkami które podlegają rozkładowi biologicznemu. Bakterie które wykorzystywane są od oczyszczania w tej fazie mają postać albo osadu czynnego albo złoża biologicznego. Bakterie te wykorzystują tu zanieczyszczenia jako pokarm oraz materiał do powstawania kolejnych bakterii. Groźne pierwiastki zostają utlenione a następnie rozłożone i zlikwidowane.

Cechy szamba ekologicznego cz.II

Niestety szambo ekologiczne nie jest produktem doskonałym. Zbiornik co pewien czas zapełnia się nieczystościami. Średnio w przeciętnej polskiej robinie przy dobrze dobranym zbiorniku następuje to po miesiącu ale w przypadku impres rodzinnych i zwiększonej liczby użytkowników może to nastąpić nawet w ciągu tygodnia. Wtedy to musimy zamówić wóz asenizacyjny w celu opróżnienia szamba. W przeciągu roku to średnio koszt ok 1500-3000zł. Jak widać to nie mała suma. Są to dodatkowe koszty eksploatacji które należy mieć na uwadze przy wyborze odpowiedniego szamba dla siebie.

Hasło "szambo ekologiczne" jest na tyle modne i chwytliwe że korzystają z niego producenci również innych urządzeń jak choćby przydomowych oczyszczalni mimo iż reguła działania oraz nieprzepuszczalnego zbiornika jest inna. Jednym z podstawowych elementów takich oczyszczalni (ale nie jedynym w odróżnieniu do szamba ekologicznego) jest szczelny zbiornik na nieczystości. Jednak ten zbiornik nie służy do przechowywania ścieków ale do ich nieutralizacji pod wpływem środków chemicznych lub flory bakteryjnej. Zbiornik ten pozwala na odłączenie ze składy ścieku czynników szkodliwych pozostawiając do odprowadzenia ciecz - wodę II klasy czystości którą spokojnie można wprowadzić w odpowiedni sposób do środowiska naturalnego. Jest to rzeczywiście urządzenie ekologiczne choć pojęcie "szambo ekologiczne" jest dość mylące i powinno się używać nazwy "oczyszczalnia ekologiczna". Także przeglądając ulotki i reklamy szamb i oczyszczalni ekologicznych należy dobrze przyjrzeć się temu jakie urządzenie w rzeczywistości kryje się pod nazwą "szambo ekologiczne".

Cechy szamba ekologicznego cz.I

Jednym z tematów do rozważenia przy budowie swojego domu jest to w jaki sposób poradzić sobie z nieczystościami i ściekami wytwarzanymi w tym domu. Temat ten prędzej czy później dotyka każdego inwestora. Zanieczyszczenia te to pobieżnie traktując temat zabrudzona woda. Najczęściej jest to mieszanka wody, tłuszczu, środki chemiczne itd.  W tej mieszance znajduje się wiele środków szkodzących środowisku naturalnemu jak również drobnoustroje które mogą powodować liczne choroby u ludzi. Jak by tego było mało do tego dochodzi jeszcze problem bardzo przykrego zapachu wydobywającego się z tych ścieków. Dlatego też odprowadzenie ich z budynku mieszkalnego jest sprawą oczywistą lecz nie powinno się ich odprowadzać ze względu na ich szkodliwy charakter bezpośrednio do gleby czy ujęć wodnych. Oprócz dużego zagrożenia dla środowiska i pobliskich mieszkańców takie rozwiązanie jest też sprzeczne z prawem i możemy narazić się na kolosalne kary. Na szczęście przez lata zostało wypracowanych co najmniej kilka bezpiecznych metod radzenia sobie z tymi zanieczyszczeniami, w dodatku metody te są ciągle udoskonalane. Najpopularniejszym sposobem jest odprowadzenia ścieków do szamb betonowych (lub plastikowych) ale jednym z najskuteczniejszych i najmniej problemowych jest montaż szamba ekologicznego.

Szamba ekologiczne to zbiorniki wykonane najczęściej z materiałów syntetycznych, rzadziej z betonu. Zbiornik taki zakopywany jest w ziemi i oprócz pokrywy jest całkowicie niewidoczny. Jedną z jego głównych cech jest to że jest to zbiornik nie przepuszczający zanieczyszczeń do gleby,  czyli jest to zbiornik szczelny. Jest też zbiornikiem niezwykle mocnym przez co raczej nie ulega uszkodzeniom pod wpływem ciężaru gleby lub przejeżdżających na niej aut. Może zatem być montowany również na podjazdach i drogach dojazdowych. Ścieki za pomocą instalacji z odpowiednich rur są odprowadzane z domu bezpośrednio do zbiornika. Z powodu szczelności i odporności mechanicznej i chemicznej tworzywa z jakiego jest zrobiony zbiornik nazywany jest on "ekologicznym".

Oczyszczalnie ścieków

Obecnie kwestia zanieczyszczeń środowiska, zarówno powietrza, gleby jak i wody, jest coraz ważniejsza i pilniejsza. Przepisy prawa, zarówno europejskiego i jak krajowego, stają się coraz bardziej rygorystyczne i dążą do zabezpieczenia środowiska.

Zanieczyszczenia wód

Zanieczyszczenie wód to nie tylko skażenia przemysłowe, ale również przyczyniają się do niego zwykłe codzienne czynności jak kąpiel, stosowanie chemii przy zmywaniu czy myciu podłóg. Mieszanka takich zanieczyszczeń jest groźna nie tylko dla środowiska, ale również bezpośrednio dla człowieka, ponieważ rozmnażają się w nich bakterie oraz pasożyty. Niestety zanieczyszczenia te są odprowadzane często do nieszczelnych szamb i wnikają w glebę zanieczyszczając nie tylko ją, ale również wody gruntowe.

Problem jest poważny i każdy decydując się na budowę domu musi podjąć decyzję jak go rozwiązać. Również gminy dążą do jego rozwiązania na swoim terenie.

Oczyszczalnie ścieków

Oczyszczalnie ścieków są tu najlepszym rozwiązaniem, ponieważ efektem oczyszczania i produktem końcowym jest woda spełniające wszystkie wymogi stawiane przez obowiązujące prawo. Woda ta może zostać odprowadzona do gleby lub cieku wodnego (rzeka, rów, jezioro).

Sposoby oczyszczania ścieków

Są różne sposoby oczyszczania ścieków, a co za tym idzie również różne oczyszczalnie. Wśród producentów trwa nieustanny spór, która oczyszczalnie jest lepsza i skuteczniejsza. Wiele z tych sporów pozostanie nie rozstrzygnięta, ponieważ skuteczność oczyszczalni zależy nie tylko od zastosowanej technologi, sposobu oczyszczania, ale również od składu samych ścieków. Zanieczyszczenia wytwarzane w gospodarstwach domowych różnią się zdecydowanie od zanieczyszczeń przemysłowych, które z reguły mają więcej szkodliwych czynników chemicznych.

Możemy wyróżnić trzy podstawowe metody oczyszczania ścieku:

- mechaniczne - wyłapanie za pomocą odpowiednich filtrów i sit zanieczyszczeń pływających w ścieku. Najczęściej jest to wstępny etap w większości typów oczyszczalni.

- chemiczne - przy pomocy środków chemicznych neutralizuje zanieczyszczenia chemiczne

- biologiczne - przy użyciu bakterii niweluje pozostałe zanieczyszczenia

Najwyższej klasy oczyszczalnie wykorzystują wszystkie z tych metod w kolejności podanej wyżej. Takie rozwiązanie gwarantuje najskuteczniejsze oczyszczanie ścieków.

Oczyszczalnie ścieków są wykorzystywane zarówno jako oczyszczalnie przydomowe jak i oczyszczalnie zbiorowe. Za pomocą kanalizacji komunalnej są doprowadzane do oczyszczalni ścieki z określonego rejonu i tam zbiorczo niwelowane. W takim przypadku pod nazwą "oczyszczalnia ścieków" wliczamy również wszelkie zabudowania i budynki niezbędne do prowadzenia procedury oczyszczania. W zależności od ilości i charakteru przerabianych zanieczyszczeń możemy wyróżnić:

- oczyszczalnie miejscowe

- oczyszczalnie grupowe

- oczyszczalnie centralne

Oczyszczalnie takie działają przede wszystkim na terenach gmin lub sporych miast, gdzie występuje gęsta sieć kanalizacji oraz spore zaludnienie. W słabo dostępnych i słabo zaludnionych terenach wykorzystywane są inne rozwiązania jak np. przydomowe oczyszczalnie.

Zatem pod terminem "oczyszczalnie ścieków" mogą kryć się zarówno małe urządzenia wykorzystywane do oczyszczanie ścieków z danych budynków, jak i oczyszczalnie zbiorowe, gminne oraz przemysłowe wykorzystywane do oczyszczania ścieków z zakładów. Wynik działania wszystkich tych oczyszczalni jest taki sam, różnią się one tylko gabarytami oraz środkami zastosowanymi do oczyszczania które są odpowiednio dobrane do ścieku który mają oczyszczać.